Kiedy można zacząć awans na nauczyciela mianowanego?
Kiedy można zacząć awans na nauczyciela mianowanego? Rozpoczęcie procedury awansu na nauczyciela mianowanego możliwe jest po przepracowaniu minimum 2 lat jako nauczyciel kontraktowy i spełnieniu określonych wymagań formalnych, w tym odbyciu stażu, złożeniu wniosku do dyrektora oraz przygotowaniu planu rozwoju zawodowego. Szczegółowe zasady regulują aktualne przepisy oświatowe, różniące się zależnie od daty rozpoczęcia procedury [1][2][3].
Podstawowe warunki rozpoczęcia awansu zawodowego
Podstawą prawną przystąpienia do awansu na stopień nauczyciela mianowanego jest posiadanie statusu nauczyciela kontraktowego, zatrudnionego w wymiarze co najmniej 1/2 etatu. Minimalny wymagany okres pracy po uzyskaniu stopnia kontraktowego wynosi 2 lata [1][2]. W tym czasie nauczyciel musi wykazać się spełnieniem kwalifikacji określonych prawem oraz odpowiednim przygotowaniem merytorycznym [1][3].
Kluczowym elementem jest staż trwający 2 lata i 9 miesięcy, którego rozpoczęcie wymaga złożenia wniosku do dyrektora szkoły. Wniosek i plan rozwoju zawodowego muszą trafić do dyrektora nie później niż w ciągu 14 dni od dnia rozpoczęcia pracy lub pierwszych zajęć w nowym roku szkolnym [1][4]. Zgoda na rozpoczęcie stażu oznacza formalny początek procedury awansu.
Obowiązujące ścieżki awansu – zmiany od 2023 roku
Aktualnie funkcjonują dwie ścieżki uzyskania awansu na nauczyciela mianowanego: „stara” (przepisy przejściowe do 2027 roku) oraz „nowa”, obowiązująca dla nauczycieli rozpoczynających staż od 1 września 2023 roku [2][3][4]. W starszym modelu głównymi etapami są: złożenie wniosku, realizacja planu rozwoju zawodowego, sprawozdanie po zakończeniu stażu, ocena dorobku przez dyrektora (do 21 dni), a następnie egzamin przed komisją powołaną przez organ prowadzący (np. starostę lub prezydenta miasta) [1][2][6].
Nowa ścieżka przewiduje przygotowanie do zawodu pod opieką mentora, ocenę pracy w ostatnim roku stażu (wymagana co najmniej dobra), pozytywną opinię z prowadzenia zajęć oraz egzamin końcowy. Decyzja administracyjna o nadaniu stopnia wydawana jest po rozpatrzeniu całej dokumentacji i pozytywnym wyniku egzaminu [2][3][4].
Szczegółowe etapy rozpoczęcia i realizacji stażu
Kandydat do awansu składa wniosek o staż wraz z planem rozwoju zawodowego w ciągu 14 dni od zatrudnienia lub rozpoczęcia zajęć [1][4]. Po uzyskaniu zgody dyrektora rozpoczyna się okres stażu, w którym wymagane jest prowadzenie dokumentacji, uczestnictwo w zajęciach otwartych, obserwacja pracy innych nauczycieli i realizacja zadań przewidzianych w planie rozwoju [2][4].
Po zakończeniu stażu nauczyciel przygotowuje sprawozdanie z realizacji planu rozwoju, które należy złożyć do dyrektora w ciągu 7 dni po zakończeniu stażu. Dyrektor w terminie do 21 dni ocenia dorobek zawodowy. Tylko pozytywna ocena dorobku uprawnia do złożenia wniosku o postępowanie egzaminacyjne do organu prowadzącego [1][6].
W przypadku „nowej ścieżki” o możliwości przystąpienia do egzaminu decyduje również ocena pracy oraz pozytywna opinia mentora [3][4].
Procedura egzaminacyjna i terminy
Po uzyskaniu pozytywnej oceny dorobku zawodowego kandydat składa wniosek o wszczęcie postępowania egzaminacyjnego. Wniosek należy złożyć w terminie do 30 czerwca lub do 31 października danego roku szkolnego, w zależności od zakończenia stażu [4][6].
Komisja egzaminacyjna, w skład której wchodzą przedstawiciele organu prowadzącego, kuratorium, dyrektor szkoły i eksperci resortu edukacji oraz przedstawiciele związków zawodowych, przeprowadza egzamin obejmujący prezentację dorobku zawodowego, rozwiązywanie zadań praktycznych oraz wykazanie znajomości przepisów prawa oświatowego [1][2][5].
Uzyskanie stopnia nauczyciela mianowanego wymaga uzyskania co najmniej średniej 5 punktów w ocenie komisji oraz obecności quorum 2/3 jej członków. decyzja o awansie ma charakter administracyjny i jest ostateczna. Brak spełnienia warunków skutkuje odmową awansu [2][3][5].
Skrócenie stażu i przepisy przejściowe
Staż na nauczyciela mianowanego można skrócić o jeden rok w przypadku posiadania stopnia naukowego doktora lub odbycia pracy dydaktycznej za granicą, zgodnie z obowiązującymi przepisami [2][5]. Przepisy przejściowe pozwalają na awans w trybie „starych zasad” do 30 czerwca 2027 roku – po tym terminie wszyscy kandydaci muszą realizować już wyłącznie „nową ścieżkę” awansu [2][4].
Podsumowanie: kiedy można zacząć awans na nauczyciela mianowanego?
Procedurę awansu na stopień nauczyciela mianowanego można rozpocząć po spełnieniu warunków: przepracowaniu co najmniej 2 lat jako nauczyciel kontraktowy, zatrudnieniu na minimum pół etatu, złożeniu wniosku o staż do dyrektora w wymaganym terminie, realizacji planu rozwoju oraz uzyskaniu pozytywnej oceny dorobku zawodowego. Kluczowe są także zachowanie formalnych terminów oraz spełnienie warunków dotyczących stażu i przygotowania zawodowego [1][2][3][4][5][6].
Źródła:
- [1] https://powiatsuski.pl/wydzial-edukacji/procedura-uzyskiwania-awansu-zawodowego-na-stopien-nauczyciela-mianowanego-przez-nauczycieli-zatrudnionych-w-szkolach-i-placowkach-dla-ktorych-organem-prowadzacym-jest-powiat/
- [2] https://ko.poznan.pl/wp-content/uploads/2024/05/szkolenie-awans-zawodowy-na-nowych-i-starych-zasadach-dla-dyrektorow-szkol.pdf
- [3] https://ecrkbialystok.com.pl/aktualnosci-sg/1031-awans-nauczyciela-wg-nowej-sciezki-od-nauczyciela-poczatkowego-do-mianowanego
- [4] https://www.specjalni.pl/2023/03/od-1-wrzesnia-obowiazuja-przepisy-ktore.html
- [5] https://kedzierzynkozle.pl/en/node/6415
- [6] https://samorzad.gov.pl/web/powiat-swiebodzinski/postepowanie-egzaminacyjne-na-stopien-nauczyciela-mianowanego

KnowledgeBooks.pl to polski portal dedykowany praktycznej wiedzy z zakresu rozwoju osobistego, biznesu, kariery, finansów i psychologii.